©Türkiye Arkeolojik Yerleşmeleri - TAY Projesi


İznik Şeyh Bedrettin Sokak'taki Kilise




Çizimler için tıklayın...

maps

Fotoğraflar için tıklayın...

İznik Şeyh Bedrettin Sokak'taki Kilise

Türü:
Kilise
Plan Tipi:
Bazilika
Yapım Tarihi:
Evre:
Araştırma Yöntemi:
Kazı
Rakım:
93

Bölge:
Marmara
İl:
Bursa
İlçe:
İznik
Köy:
M. Kemal Paşa Mah.
Antik Adı:
Nikaia

     


Yeri: Bursa İli, İznik İlçesi, Mustafa Kemal Paşa Mahallesi'nde, Şeyh Bedrettin Sokağı üzerinde yer almaktadır. Kuzeydoğusunda Şeyh Bedrettin Sokağı, 45 metre batısında İznik Surları, doğusunda Kafkas Sokak, hemen güneyinde Bağkur Evleri bulunmaktadır [TAYEx 26.07.2008].
Konumu ve Çevresel Özellikleri: İlçenin kuzeybatısında surlara yakın bir konumdadır. Yakınında bulunan Arabacı Sokak'ta bir başka Bizans Dönemi kalıntısı olan İznik'teki Altyapı adıyla bilinen yapı mevcuttur. İznik'teki Altyapı'nın yaklaşık 150 metre kuzeydoğusundadır. Yapının güneydoğusunda sondajda tespit edilen bir duvar kalıntısı ve güneybatısında ise yarım yuvarlak nişler bulunmaktadır. Ayrıca yapının yakınlarında Roma Dönemi su kanalları da vardır. Günümüzde etrafı konutlarla çevrili yapı kalıntısının bir bölümü bu konutlar yapılırken tahrip edilmiştir. Bir ara etrafı dikenli telle çevrilmiş olan yapı kalıntısı günümüzde bakımsız durumdadır.
Araştırma ve Kazı: 1987 yılında İznik Çini Fırınları Kazısı ekibi tarafından tespit edilmiştir [Aslanapa 1989:258]. 1988 yılında başlanan kazı çalışmasına 1991-1992 yıllarında da devam edilmiştir. 1994 yılında ise moloz ve ot temizliği yapılmıştır.
Tanım: Mimari Özellikler: Doğu-batı doğrultulu bazilikal planlı bir yapıdır. Yapının dışa taşkın apsisi dışardan köşelidir. Kuzeyde tuğla tonozları çökmüş, birbiriyle birer kapı ile geçişi sağlanan üç mekan yer almaktadır. Bu mekanların benzerlerinin güney tarafta da olduğu anlaşılmaktadır. Narteks ve nef olarak algılanabilecek bu mekanlar yapının birinci evresine aittir. Bu kalıntıların batısında yer alan mezar hücreleri ise ikinci bir evreyi işaret eder. Birinci evreye ait yapının batı kısmında yer yer üçüncü bir evreye ait duvar izleri görülmektedir [Aslanapa 1994:549]. Mevcut yapının güneydoğusunda daha geç bir döneme ait kıbleye paralel bir duvar ve döşeme kalıntısı tespit edilmiştir [Aslanapa 1990:363-370, Aslanapa 1993:478, Aslanapa 1994:549]. Günümzde yoğun bir bitki örtüsü olan yapının sadece batısında ve kuzeybatısında duvarlar görülmektedir. Kuzeybatıdaki duvarın yaklaşık 20 metre güneybatısında bir duvar kalıntısı daha vardır.
Buluntular: Sikke: Roma Dönemi'ne, İmparator Diocletianus (284-305) dönemine ait bakır bir sikke bulunmuştur [Aslanapa 1989:279].
Yorum: Yapının, bulunduğu bölge bakımından Arabacı Sokak'ta yer alan alt yapı ile bağlantılı olduğu düşünülmekle birlikte, İznik Sarayı'nın bir bölümüne işaret ettiği de öne sürülmektedir [Aslanapa 1993:478].
Tahribat: Kuzeybatıdaki duvarın yaklaşık 20 metre güneybatısında yer alan duvarın üzerine 2007 yılında başlanan bir inşaatın 3 metre yüksekliğindeki temel duvarı yapılmıştır. Sit alanı kabul edilen arazinin üzerinden yol geçmektedir. Buna rağmen çevrede yoğun yapılaşma vardır ve inşaat çalışmaları devam etmektedir. Yapı yoğun bir bitki örtüsü altındadır. 2007 yılında yapı kompleksinin güneybatısında başlanan inşaatın içinde İznik Müzesi tarafından yapılan iki adet büyük sondaj çukuru görülmektedir. Sondaj çukurlarının çevresinde seramik buluntuları dağınık halde bırakılmıştır. Şeyh Süleyman Sokak'taki yapı kompleksinin hemen yanında olmasına rağmen yine de sondaj yapılmış ve inşaatın durdurulması kararı çıkmıştır. Ancak inşaat devam etmektedir [TAYEx 26.07.2008].


Liste'ye