|
©Türkiye Arkeolojik Yerleşmeleri - TAY Projesi
|
|
|
|
|
|
Myus |
|
|
Çizimler için tıklayın... ![]() |
Fotoğraflar için tıklayın... ![]() |
|
Türü:
|
Kent |
|
Rakım:
|
m |
|
Bölge:
|
Ege |
|
İl:
|
Aydın |
|
İlçe:
|
Söke |
|
Köy:
|
Avşar |
|
Araştırma Yöntemi:
|
Kazı |
|
Dönem:
|
|
|
|
|
![]() |
|
| Yeri: Aydın İli; Söke İlçesi'nin güneyinde; Avşar Köyü'nün kuzeybatısındadır. Avşar Köyü'nden yarım saatlik yürüyüşle ulaşmak mümkündür [Bean 1976:602]. Antik Dönem'de deniz kıyısında bir yarımada olan Myus, bugün Milet'in 15 km kuzeydoğusunda, Menderes Nehri'nin 100 m güneyinde yer alır. Günümüzdeki adı Avşar Kalesi'dir. |
| Konumu ve Çevresel Özellikleri: Menderes nehrinin getirdiği alüvyonlar; Myus'un denizle olan bağlantısını kesmiştir [Bean 2001:225-226]. Strabon'un yaşadığı dönemde Myus, denizden otuz stadion (800 m) uzaklıkta bir kentti ve yalnız küçük kayıklarla kente ulaşılıyordu. Kent, üzerinde Myus'un kutsal anıtlarının da bulunduğu, güneyden kuzeye eğimli, küçük bir tepeden oluşmaktadır. Tepenin aşağı yamacında üst üste duran iki tane kayalık teras vardır. Antik Dönem'de bu terasların her birinde birer tapınak bulunduğu bilinmektedir. Ev kalıntıları ve kayaya oyulmuş sarnıçlarıyla asıl kent, tapınak tepesinin kuzeydoğusunda bulunmaktadır [Akurgal 2000:397-398]. |
| Tarihçe: |
| Araştırma ve Kazı: Myus ilk kez 1908'de Th. Wiegand tarafından kazılmıştır [Akurgal 2000:397-398]. Daha sonra 1964 ve 1966 yıllarında İstanbul Alman Arkeoloji Enstitüsü adına Weber Myus'ta kazılar yapmıştır. |
| Tabakalanma: |
| Buluntular: Mimari: Wiegand yönetiminde yapılan kazılarda, Arkaik stilde mimarlık parçaları, tiyatroda, Athena Tapınağı'nda ve stadyumda yeniden kullanılmış olarak bulunmuştur. Wiegand'a göre Apollon Termintheus Tapınağı üstteki terasta bulunmaktaydı ve aşağıdaki terasta yer alan yapı da Pausanias'ın sözünü ettiği Dionysos Tapınağı'ydı. Bazı parçalar üzerinde Myus ve onun tapınağı Apollon Termintheus'a ilişkin yazılar vardır. P. Hermann tarafından yayımlanan bu yazıtlar Myus'un Avşar Kalesi olarak saptanmasını destekler niteliktedir. 1964-66 yıllarında H. Weber tarafından yönetilen kazılarda, yüzeyde kısmen seçilen tapınak kalıntıları belirgin olarak görülecek bir duruma getirilmiştir. Mimarlık parçaları ile araba yarışlarını tasvir eden ve daha sonraki bir dönemde bir duvarda yeniden kullanılmış olarak bulunan Arkaik kabartmalar Wiegand tarafından Berlin'e gönderilmiştir. Weber aşağı terasta Dionysos Tapınağı'nın temellerini ve mimarlık parçalarını ortaya çıkarmıştır, ancak Weber'e göre tapınağın Dionysos'a sunulduğuna ilişkin hiçbir kanıt yoktur. Ayrıca Apollon Termintheus ile Poseidon'un da bu tapınağın tanrıları olabileceğini önermiştir. Bugün Berlin'de bulunan araba yarışları sahnesi ile süslü kabartmaların, cellanın dış duvarını bezeyen bir frize ait oldukları sanılmaktadır. Bu kabartmaların ve yine Berlin'de korunan yumurta dizisi parçalarının stiline göre Weber, tapınağı 6. yüzyılın ortasına tarihlemiştir. 1964 yılında Weber tarafından üst terasta yapılan araştırmalar sırasında Geç Arkaik Dönem'de İon düzenindeki bir tapınağın yapımına başlandığı saptanmıştır. Bu yapı aşağı terastakinden daha büyüktür; ancak sütunlar dikilmeden inşaatın durduğu anlaşılmaktadır. Bu buluntuların dışında kaya içine oyulmuş, Arkaik Dönem'e tarihlenen niş, üst terası destekleyen ve alt terasın yan tarafını oluşturan Arkaik duvarlar ortaya çıkartılmıştır[Akurgal 2000:397-398; Weber 1967: 31]. |
| Kalıntılar: |
| Yorum ve tarihleme: 12 İon kentinden biri olan Myus efsaneye göre Kodros'un oğlu Kyaretos ya da Kydrelos tarafından Karia'lılardan alınmıştır [Strabon 2005:14,1,16]. Myus, MÖ 494'te yapılan Lade Savaşı'nda İon donanmasına 3 gemi vermiştir. Kent, Attika-Delos Deniz Birliğine 1 talent vergi ödemiştir. Panionion'a katılan kentlerden biridir, ancak tarihte hiçbir zaman önemli bir rol oynamamış ve erken bir dönemde Milet'in egemenliği altına girmiştir. Pausanias'a göre, Menderes'ten gelen çamur Myus Körfezi'ni doldurmuş ve sivrisineklerin çoğalması nedeniyle halk kenti terk etmek zorunda kalmıştır. Kült heykelleriyle birlikte taşınabilen bütün eşyalarını alan halk, Milet'e yerleşmiştir. Pausanias, yaşadığı dönemde, Myus'ta ancak beyaz mermerden yapılmış olan Dionysos Tapınağı'nın kaldığını dile getirmiştir. |