©Türkiye Arkeolojik Yerleşmeleri - TAY Projesi
|
|
|
|
Titriş Höyük |
|
Çizimler için tıklayın... ![]() |
Fotoğraflar için tıklayın... ![]() |
Türü:
|
Höyük |
Rakım:
|
520 m |
Bölge:
|
Güneydoğu Anadolu |
İl:
|
Şanlıurfa |
İlçe:
|
Bozova |
Köy:
|
Bahçeli |
Araştırma Yöntemi:
|
Kazı |
Dönem:
|
|
|
|
![]() ![]() |
Titriş Höyük, Şanlıurfa'nın 45 km kuzeyinde yer almaktadır [Algaze-Mısır 1993:155]. Kısmen köyün altında kalan yerleşme yeri, 33 hektar büyüklüğünde ve 22 m yüksekliğe sahiptir. Höyüğün kapladığı alan ise 3 hektardır [Algaze 1992b:36]. 1991 yılında höyükte yapılan ilk değerlendirmede Hellenistik Dönem'den Demir Çağı'na uzanan bir silsileyi gözler önüne sermektedir [Algaze-Mısır 1993:155-174]. 1992 sezonunda Demir Çağı ve Tunç Çağı iskanları, üç yeni alanda (yerleşme 412, yerleşme 46 ve 47) tespit edilmiştir [Algaze-Mısır 1994:153-170]. 54-76 nolu açmalarda stratigrafiye yönelik yapılan çalışmalarda çeşitli yapı kalıntıları ve bunlarla ilişkili tabanlara rastlanmış, buradan ele geçen seramikler henüz tam olarak incelenememiş ise de ilk izlenimler ışığında bu malların Hellenistik ve Demir Çağı'na ait olabilecekleri önerilmiştir [Algaze 1992:36]. |
Yeri: Şanlıurfa il merkezinin kuşuçumu yaklaşık 36 km kuzeyinde; Bozova İlçesi'nin 18 km kuzeydoğusunda; Bahçeli (Titriş) Köyü'nün hemen batı yanındadır [Kühne 1987:42]. Urfa'dan kuzeye Bozova'ya giden karayolundan; kuzeydoğuya doğru sapılarak gidilmektedir. Titriş; Atatürk Barajı gölü dışında kalmaktadır. |
Konumu ve Çevresel Özellikleri: Titriş; höyük tepesi; terasları (Alt Şehir) ve kent merkezi dışı (Dış Şehir) yerleşmesi ile büyük bir yerleşme yeridir. Bu boyutu ile küçük bir şehir olma özelliğini taşımaktadır. Kentin çevresinde küçük bir ova yer almaktadır. Bu ova; tepeler arasından güneye uzanan bir koridor vasıtasıyla; Harran Ovası'na ve Balık Vadisi'ne dolayısıyla Kuzey Mezopotamya'ya bağlanmaktadır. Güneyden gelen ve bu güzergahı takip eden bir ticaret yolunun Titriş üzerinden Tavuk Çayı vasıtasıyla Samsat'a oradan da İç Anadolu Bölgesi'ne ulaştığı sanılmaktadır [Algaze-Mısır 1993:155; şek.1]. Höyüğün hemen güney eteğinden Tavuk Çayı geçmekte ve çevresinde çok sayıda tatlı su kaynağı bulunmaktadır. Höyüğün Eosen kökenli doğal bir kireçtaşı tepesi üzerinde yer aldığı yorumlanabilir. Yerleşme yeri ova tabanından 22 m yüksekliğe kadar çıkan 250x200 m ölçülerinde (3.3 hektar) çekirdek tepe/akropolis; bu tepenin doğusunda ve batısında 3-5 m kalınlığında kültür tabakasının var olduğu sanılan 300x180 ve 400x200 m ölçülerinde doğu ve batı alt şehir teraslarından meydana gelmektedir. Ayrıca kuzey kesimde de dış şehir olarak adlandırılan ve 800x200 m boyutunda; 2.5 m yüksekliğindeki alan ile höyüğün yaklaşık 400 m kuzeybatısında yerleşme dışı mezarlık alanı bulunmaktadır. Ayrıca kentin tamamen dışında bazı işlik yerleri ve mandıra tipinde birkaç evden oluşan yerleşimlerde vardır. Bunlarla beraber tüm yerleşimin 43 hektar gibi o dönem için inanılmaz boyutta olduğu ileri sürülmektedir. |
Tarihçe: |
Araştırma ve Kazı: |
Tabakalanma: |
Buluntular: |
Kalıntılar: |
Yorum ve tarihleme: |